Eyetracking
Project facts
- Klant
- NS, Baanvak, Rio Tinto
- Locatie
- Internationaal
- Uitdaging
- Inzicht verkrijgen in menselijk gedrag en cognitieve werkdruk in complexe railomgevingen
- Oplossing
- Toepassing van eyetracking in de railsector
- Datum
- 2021–heden
Technologie met impact
Eyetracking is een technologie waarbij slimme brillen met ingebouwde camera’s oogbewegingen en pupilgrootte meten. De beelden en data worden opgeslagen en achteraf geanalyseerd. Zo ontstaat een gedetailleerd beeld van hoe iemand kijkt, denkt en handelt in complexe werksituaties. Denk aan heatmaps van kijkpatronen, real-time analyses van focuspunten en vergelijking tussen shifts, doelgroepen of interventies. Wij gebruiken deze inzichten om werkplekken, interfaces en processen veiliger en slimmer in te richten.Toegepast in de praktijk
1. NS – De machinist op afstand
NS onderzoekt hoe rangeerbewegingen op het opstelterrein op afstand aangestuurd kunnen worden. Wij gebruikten eyetracking om te analyseren wat machinisten precies zien tijdens het klaarmaken van de trein. Wat valt op in de control room versus op de trein zelf? Hoe reageert iemand op een pop-up of alarm? Door deze inzichten konden werkprocessen en simulatortrainingen worden aangescherpt.
2. Baanvak – Gerichter opleiden
In samenwerking met Baanvak, opleider voor treindienstleiders van ProRail, testten wij hoe eyetracking kan helpen bij de intake van kandidaten. Door kijkgedrag tijdens cognitieve tests te analyseren, ontstond inzicht in leerstijlen en reactievermogen. De uitkomst: gepersonaliseerde leertrajecten die opleidingsduur met dagen kunnen verkorten en het succespercentage verhogen.
3. Rio Tinto – Inzicht voor onbemande operatie
Voor mijnbouwbedrijf Rio Tinto, waar zware, onbemande treinen 24/7 erts vervoeren, optimaliseerden wij de werkplek van treincontrollers in het Australische control center. Met behulp van eyetracking en een interactief dashboard werd het kijkgedrag, vermoeidheid en informatieverwerking in kaart gebracht. Op basis van deze analyses werd de werkplek opnieuw ingericht: van schermpositie tot interface-inhoud. Dat resulteerde in snellere interventies bij verstoringen én meer comfort voor operators.
Een belangrijk keerpunt binnen het bedrijf werd bereikt
Brede toepasbaarheid: van metro’s tot vrachtverkeer
De potentie van eyetracking gaat verder dan rail. De technologie wordt ook ingezet voor:
- Wayfinding verbeteren op stations en luchthavens, o.a. Amersfoort CS en Singapore MRT
- Dashboard- en bordenperceptie analyseren voor vrachtwagenchauffeurs
- User interface-testen in auto’s en rijexamens (CBR, voertuigleveranciers)
- Fietsroutebeleving meten via pilots in Hamburg
Steeds staat centraal: wat ziet de mens, hoe reageert hij of zij en hoe kunnen we dat verbeteren?
Slim kijken naar de toekomst
De inzet van eyetracking sluit naadloos aan bij de ontwikkeling van Automatic Train Operation (ATO). In een toekomst waarin steeds meer treinen onbemand rijden, wordt de interactie tussen mens en machine essentieel. ATO biedt concrete voordelen: het optimaliseert de personeelsinzet in een tijd van schaarste, verhoogt de punctualiteit dankzij algoritmes die soepeler en consistenter rijden dan mensen, verlaagt het energieverbruik door efficiënter rijgedrag én maakt in combinatie met ERTMS een betere benutting van de bestaande infrastructuur mogelijk.
Wij verkennen met partners als ProRail en het ministerie van IenW hoe ATO en ERTMS gecombineerd kunnen worden op goederencorridors zoals de Betuweroute. De ervaring met eyetracking helpt bij het ontwerpen van veilige, efficiënte systemen en het realiseren van een toekomstbestendig railnet.
Samen innoveren, mensgericht transformeren
Eyetracking is meer dan technologie: het is een manier van kijken naar samenwerking, veiligheid en innovatie. Binnen Haskoning werken collega’s uit verschillende disciplines samen, van rail en digital solutions tot mobility en wayfinding, aan projecten waarin mens en systeem elkaar versterken. Zo laat Haskoning zien hoe technologie het werk veiliger, slimmer en aantrekkelijker maakt. Voor klanten én voor toekomstige collega’s.Onze multidisciplinaire aanpak resulteerde in het volgende inzicht
Meer weten over rail infrastructuur?
Neem contact op met onze rail experts
Wil jij bijdragen aan de duurzame verbetering van trein-, tram- en metronetwerken?
Het verbeteren van de internationale treinverbinding naar Berlijn, de ontwikkeling van de Oude Lijn inclusief nieuwe stations of de realisatie van een toekomstvaste energievoorziening voor het spoor: maak jij het mogelijk? Samen werken we aan projecten die direct impact maken. Elk project is een nieuwe uitdaging waarbij we onze grenzen verleggen en onze missie waarmaken: enhancing society together. Ben jij klaar om impact te maken?
Overige projecten
mensgericht transformeren
Mensgericht transformeren
