Ruimtelijke kansen Friesland door Lelylijn
.png?h=1080&iar=0&w=1920&hash=8f59379655337528ea3909ce44d6357d)
Project facts
- Klant
- Gemeenten Smallingerland en Heerenveen
- Locatie
- Drachten en Heerenveen
- Datum
- Juni – september 2023
- Uitdaging
- Inzicht geven in ruimtelijke impact Lelylijn voor gemeente
- Oplossing
- Ruimtelijke verbeelding gemaakt voor mogelijke ruimtelijke scenario’s van stad en omgeving met Lelylijn
De uitdaging: de Lelylijn vertalen naar ruimtelijke kansen
De Lelylijn is de voorgestelde treinverbinding tussen Noordelijk Nederland en de Randstad. Maar het is meer dan een treinverbinding: de Lelylijn brengt de Randstad en het Noorden dichter bij elkaar en biedt ruimte voor wonen. Dat is bijvoorbeeld positief voor onderwijs en economie. Het kabinet Rutte IV heeft er 3 miljard voor gereserveerd.Maar wat betekent de nieuwe verbinding voor gebruik en inrichting van de ruimte, inclusief de wisselwerking met woningbouwplannen en de verstedelijking rond mobiliteitsknooppunten? Draagt het bij aan de brede welvaart? Dat wilden de gemeenten Heerenveen en Smallingerland (Drachten) weten, om de regie te houden over hun ruimtelijke kwaliteit. Haskoning heeft dat voor de gemeenten onderzocht.


De oplossing: scenario’s geven richting
De versterking van de infrastructuur in de vorm van de Lelylijn is richtinggevend voor beide gemeenten: voor de economische kansen, voor de woningbouw en daarmee voor de ruimtelijke toekomst, de stedelijke én de landelijke gebieden. Beide gemeenten willen, als de nieuwe spoorlijn er komt, elk 10.000 nieuwe woningen extra bouwen, veel meer dan hun bestaande plannen. Haskoning heeft allereerst gekeken naar de gewenste en verwachte ruimtelijke ontwikkelingen. Parallel hebben we de (economische) ontwikkelingskansen van beide gemeenten geanalyseerd. Opmerkelijk: Drachten is de grootste plaats van Nederland zonder spoorverbinding en een station is een must voor de verdere ontwikkeling.We ontwikkelden drie scenario’s, variërend van een focus op de hoofdkernen, met maximale verdichting, tot versterking van de kleinere kernen. Elk scenario heeft specifieke gevolgen voor de beste plek voor stations, maar ook voor woningbouw en bedrijvigheid. De ruimtelijk-technische implicaties zijn per scenario aantrekkelijk en toegankelijk in beeld gebracht in een postervorm.

Smallingerland en Heerenveen willen bij de komst van de Lelylijn zelf de regie houden over hun ruimtelijke kwaliteit. We hebben met onze gebundelde kennis graag een visionaire én realistische bijdrage geleverd.
Het resultaat: grip op ruimtelijke agenda
Haskoning ontwikkelde in 2023 in ongeveer vijf maanden een basis waarmee Smallingerland en Heerenveen in het kader van het MIRT (Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport) de volgende gesprekken kunnen aangaan met het Rijk en de andere stakeholders van de Lelylijn. De verkenning creëert meer grip en betere sturing op de ruimtelijke en strategische agenda. Dat helpt de gemeenten om te komen tot een verantwoorde stedelijke kwaliteit rond knooppunten en respect voor de waarde van het landelijke gebied, optimaal profiterend van de komst van de Lelylijn en met aandacht voor brede welvaart.
Het dossier is gevoelig. Er is in Friesland nog veel ruimte voor (meer) wonen en werken, maar beide gemeenten koesteren tegelijkertijd de waarde en de rust van het landelijk gebied.

Op weg naar een gezonde leefomgeving

Ook bouwen aan de stedelijke netwerken van morgen?
Bekijk onze vacatures en draag bij aan de steden van de toekomst.
Ook een gezonde leefomgeving creëren?
Onze adviseurs helpen u graag op weg.