Paris Proof kantorenportfolio voor Haskoning

Van ambitie naar strategie

Door je vastgoedkeuzes kun je als organisatie laten zien waar je voor staat. Wereldwijd zijn gebouwen verantwoordelijk voor een derde van de CO₂-emissie. Daarmee liggen hier enorme kansen voor organisaties in het behalen van klimaatdoelen. Duurzaam bouwen, verbouwen en onderhouden van vastgoed biedt kansen voor klimaat, gezondheid en milieu. En voor eigenaren kons op waardeontwikkelingen van hun vastgoedbeleggingen. 

Bij Haskoning hanteren we de Sustainable Development Goals van de Verenigde Naties als kompas voor onze bijdrage aan de samenleving. Deze filosofie vormt het fundament onder al onze keuzes, dus ook onze huisvesting. We adviseren niet alleen over de transitie, maar passen deze ook op onszelf toe. Dat vraagt om gebouwen waarmee we laten zien hoe duurzaam, toekomstbestendig en verantwoord ruimtegebruik er in de praktijk uitziet.

Haskoning heeft in 2020 de belofte gedaan om uiterlijk in 2030 een Paris Proof kantoorportefeuille te hebben in Nederland - en in 2035 wereldwijd. Aan de realisatie van die ambitie werken we met een portfoliobrede aanpak. Het energieverbruik moet met tweederde afnemen en fossiele brandstoffen worden volledig uitgefaseerd. Niet alleen de kantoren in eigendom, maar ook de locaties die we huren worden toekomstbestendig. We motiveren en helpen anderen om hetzelfde te doen.

Een enorme uitdaging? Zeker. Onmogelijke opgave? Zeker niet. Deze aanpak laat zien dat elke organisatie deze stap kan zetten, mits de bedrijfsmissie verankerd is in de visie op vastgoed.

Van strategie naar plan

De kantoren van Haskoning in Nederland kennen verschillende eigenaarsrelaties: van volledig eigenaar tot huurder met onderverhuur of als een van de huurders in een multi-tenantgebouw. De bezitsrelatie met een gebouw speelt een belangrijke rol bij het bepalen van hoe we de CO₂-emissie en het energieverbruik van dat pand gaan verlagen. Als eigenaar kun je natuurlijk zelf beslissen, maar ook als huurder heb je mogelijkheden om je huisvesting te verduurzamen. 

Gebaseerd op de Paris Proof-belofte is er voor elk pand een verduurzamingsplan; het startpunt voor gesprekken met verhuurders. Daarbij is het onze inzet de eigenaar te verleiden zijn pand te verduurzamen. Zelfs als huurder van een klein deel van het totale vloeroppervlak van een pand, is het de moeite waard om de eigenaar een plan aan te bieden voor het hele pand. Soms lukt dat, soms ook niet. In het laatste geval is de conclusie: om onze ambities te realiseren, kan Haskoning hier niet langer kantoor blijven houden. Hoe eerder de haalbaarheid van verduurzaming duidelijk is, hoe sneller je als bedrijf stappen voorwaarts kunt zetten, ook al moet je daarvoor misschien verhuizen. 

Naast energetische aspecten is een prettig kantoor een locatie waar mensen graag samenkomen: een plek voor teamwork, inspiratie en kennisuitwisseling. Of het nu om een oude school, voormalig expeditieknooppunt, industrieel gebouw of nieuw kantoor gaat; onorthodoxe maar pragmatische keuzes laten zien hoe duurzaamheid en welzijn van medewerkers kunnen samengaan met markante, inspirerende huisvesting.

Programma tijdlijn

Vanaf 2020 nam Haskoning tientallen maatregelen, van de realisatie van all-electric oplossingen, tot verhuizen naar Paris Proof-waardige kantoren en monitoren op basis van de WEii-indicator. De tijdlijn naar Paris Proof is op te delen in 5 fases:  

Van uitvoering naar monitoring en verantwoording

Na uitvoering begint het echte werk: laten zien dat je gebouwen daadwerkelijk Paris Proof zijn. Dat vraagt om sturen op het werkelijke energiegebruik, niet op modellering of aannames.

Daarbij wordt gekeken naar het energiegebruik per m² gebruiksoppervlak. Met de WEii (Werkelijke Energie intensiteit indicator) wordt dit op een uniforme manier inzichtelijk gemaakt. Voor kantoorlocaties, zoals Groningen, maakt een WEii-certificaat concreet of een gebouw voldoet aan de Paris Proof-grenswaarden.

Daarnaast wordt gemonitord in hoeverre gebouwen CO₂-emissievrij opereren (Zero Emission Buildings). Dit betekent dat niet alleen het gebruik telt, maar ook hoe de energie wordt opgewekt en gebruikt. Door deze twee indicatoren structureel te volgen, ontstaat een helder beeld: welke locaties voldoen, waar bijsturing nodig is en waar aanvullende maatregelen nodig blijven.

Behalve het monitoren van het realiseren van ambities, is het ook van belang om verantwoording af te leggen over de ingezette middelen versus de beoogde ambitie en het voldoen aan wet- en regelgeving (compliancy).  

Lessen om te delen

De ambitie om een portefeuille Paris Proof te maken is duidelijk. In de uitvoering blijkt het vooral een kwestie van telkens opnieuw keuzes maken. Bij gehuurde panden begint dat vaak met het gesprek met de verhuurder. Die heeft niet altijd dezelfde urgentie of investeringsruimte. In een aantal gevallen lukte het om afspraken te maken over verduurzaming, maar soms ook niet. En dan komt de vraag op tafel of je op die locatie wilt blijven. In sommige gevallen betekent dat simpelweg dat een locatie afvalt.

Ook de randvoorwaarden werken niet altijd mee. Netcongestie beperkt bijvoorbeeld wat er technisch mogelijk is, zelfs als je bereid bent te investeren. En bij monumentale panden loop je tegen andere grenzen aan: isoleren, installaties aanpassen of opwekken op eigen dak kan niet altijd wenselijk of toegestaan zijn.

Dit soort situaties dwingt tot afwegingen. Wachten op verbetering, extra investeren of toch verhuizen. Daarbij helpt het om vroeg inzicht te hebben in de mogelijkheden per pand en niet pas te starten als een huurcontract bijna afloopt.

Wat ook duidelijk wordt: als huurder heb je meer invloed dan gedacht, maar alleen als je goed voorbereid het gesprek ingaat. Een plan voor alleen je eigen meters is niet genoeg—het gaat om het hele gebouw, inclusief installaties en andere gebruikers.

Er is geen standaardaanpak die overal werkt. Per locatie verschilt wat haalbaar is en hoe snel je kunt gaan. De voortgang zit uiteindelijk in het blijven doorpakken, ook als dat betekent dat je plannen moet aanpassen of keuzes moet heroverwegen. Neem daarin zowel de bestuurlijke leiding, Raad van Bestuur, als de medewerkers stap voor stap mee in de keuzes die je maakt en de consequenties die daarbij horen.

Een belangrijke les is om die betrokkenheid gedurende het hele traject vast te houden. De realisatie van programmadoelen strekt zich uit over meerdere jaren en vraagt om blijvend draagvlak op alle niveaus. Tegelijkertijd hebben de keuzes directe impact op de mensen die je huisvest. Op sommige locaties zal een verhuizing onvermijdelijk zijn. Juist dan is het belangrijk om ervoor te zorgen dat dit voor medewerkers ook daadwerkelijk als een verbetering wordt ervaren.